Historia

Lekcja 11     11.22.2025

Temat: Polacy w Stanach Zjednoczonych po 1918 roku

  1. Gwiazda kina – Pola Negri( Apolonia Chalupiec)
  2. MGM i bracia Warners.
  3. Polscy sportowcy na emigracji.
  4. Polscy piloci w Ameryce.

Zadanie domowe: Znani Polacy, którzy wyemigrowali do USA po 1918 roku

Po 1918 roku, czyli po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, wielu Polaków wyjeżdżało do Stanów Zjednoczonych. Chcieli tam pracować, studiować albo rozwijać swoje talenty. Niektórzy z nich stali się bardzo sławni. Oto kilka przykładów:

  1. Pola Negri – aktorka, która zaczynała w Europie, a potem została gwiazdą Hollywood. Grała w wielu filmach niemych i była bardzo popularna w USA.
  2. Stanisława Walasiewicz (Stella Walsh) – lekkoatletka polskiego pochodzenia, zdobyła złoty medal olimpijski na 100 m. Mieszkała w USA i startowała w barwach Polski.
  3. Francis “Gabby” Gabreski – pilot polskiego pochodzenia, jeden z najlepszych “asów” lotnictwa w czasie II wojny światowej w USA.
  4. Bracia Warner – założyciele słynnego studia Warner Bros., urodzili się na ziemiach polskich i wyemigrowali do USA, gdzie tworzyli filmy.

Zadanie:

  • Wybierz jedną z tych osób i napisz 3–4 zdania, dlaczego jest znana i co robiła w USA.
  • Możesz narysować też obrazek związany z jej życiem lub pracą.

******************************************************************************************************************

 

Pola Negri w USA

  • Pola Negri była jedną z pierwszych europejskich gwiazd, które odniosły sukces w Hollywood.
  • Do USA wyjechała w latach 20. XX w., po dostrzeżeniu jej talentu przez studio Paramount.
  • Szybko zdobyła status gwiazdy kina niemego dzięki egzotycznej urodzie i rolom femme fatale.
  • Występowała w wielu popularnych filmach, współpracując z czołowymi reżyserami epoki.
  • Jej życie prywatne – szczególnie związki z Charliem Chaplinem i Rudolfem Valentino – było szeroko opisywane w prasie.
  • Po nadejściu kina dźwiękowego jej popularność zaczęła maleć.
  • Z czasem wróciła do Europy, jednak na trwałe zapisała się w historii Hollywood jako ikona kina niemego.

Co MGM i bracia Warner mieli wspólnego z Polską?

  1. Bracia Warner (Warner Bros.)
  • Rodzina Warnerów pochodziła z terenów dzisiejszej Polski.
  • Trzech z braci (Harry, Albert i Sam) urodziło się w Krasnosielcu koło Makowa Mazowieckiego; najmłodszy, Jack, urodził się już w Kanadzie.
  • Byli Żydami polskiego pochodzenia, którzy jako dzieci wyemigrowali z rodzicami do Ameryki.
  • Można więc powiedzieć, że Warner Bros. ma polskie korzenie.
  1. MGM (Metro-Goldwyn-Mayer)
  • Jednym ze współtwórców MGM był Samuel Goldwyn (urodzony jako Szmuel Gelbfisz), który pochodził z Warszawy.
  • Goldwyn po emigracji do USA stał się jednym z najważniejszych producentów Hollywood.
  • Jego wytwórnia Goldwyn Pictures została później połączona z Metro Pictures i firmą Mayera, tworząc MGM.
  • Dzięki temu część historii MGM również łączy się z Polską poprzez polskie pochodzenie Goldwyna.

Podsumowanie:
Zarówno Warner Bros., jak i MGM mają polskie korzenie, ponieważ założyciele lub współzałożyciele tych słynnych wytwórni filmowych urodzili się na ziemiach polskich.

  • Polscy sportowcy na emigracji.

Stanisława Walasiewicz-Olson („Stella Walsh”)

  • Urodziła się 3 kwietnia 1911 w Wierzchowni (Polska)
  • W wieku bardzo małym wyemigrowała z rodzicami do Stanów Zjednoczonych — osiedliła się w Cleveland, Ohio.
  • Była lekkoatletką, specjalizowała się w sprincie (100 m, 200 m) oraz skoku w dal.
  • Startowała w barwach Polski mimo że przez wiele lat mieszkała w USA — obywatelstwo amerykańskie przyjęła dopiero w 1947 roku.
  • Największe sukcesy:
    • złoty medal na 100 m na Igrzyskach Olimpijskich w Los Angeles w 1932 r.
    • srebrny medal na 100 m na Igrzyskach w Berlinie w 1936 r.
    • wiele tytułów mistrzyni Europy i rekordów świata.
  • W 1956 roku wyszła za mąż za boksera Harry’ego Neila Olsona, od tego czasu używała nazwiska Walsh-Olson.
  • Po zakończeniu kariery była trenerką lekkoatletyki i działaczką polonijną w USA.
  • Zginęła 4 grudnia 1980 r. w Cleveland — została postrzelona podczas napadu.

 

  • Polscy piloci w Ameryce.

Polscy piloci w USA po 1918 roku

  • Po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. część polskich pilotów wyjeżdżała do Stanów Zjednoczonych, aby szkolić się w nowoczesnych ośrodkach lotniczych lub pracować w amerykańskim lotnictwie.
  • Wielu z nich trafiało do USA dzięki dobrym kontaktom polskiej i amerykańskiej Polonii, która wspierała ich finansowo i organizacyjnie.
  • Niektórzy polscy lotnicy uczestniczyli w pokazach lotniczych, zawodach i demonstracjach technicznych, zdobywając popularność wśród amerykańskiej publiczności.
  • Najbardziej znanymi byli piloci sportowi i wojskowi, którzy wyjeżdżali, aby poznać nowe samoloty, silniki i nowoczesne techniki latania, a następnie przekazywać tę wiedzę w Polsce.
  • Polscy lotnicy często współpracowali z polonijnymi klubami lotniczymi oraz organizacjami patriotycznymi, promując Polskę i jej osiągnięcia.
  • Dzięki ich obecności rosła wiedza o polskim lotnictwie, a kontakty z USA wspierały rozwój polskiej aviacji w latach międzywojennych.

 

Znani polscy (lub polskiego pochodzenia) piloci w USA po 1918 roku

  • Francis “Gabby” Gabreski
    • Urodzony w USA (Oil City, Pensylwania), syn polskich imigrantów.
    • Jeden z najlepszych amerykańskich asów lotnictwa II wojny światowej – zaliczył 28 zwycięstw powietrznych.
    • Służył w 56. Fighter Group USAAF, latał na samolotach P-47 Thunderbolt.
    • Po wojnie powrócił do USA, a potem służył również w trakcie wojny koreańskiej – został asem także w lotnictwie odrzutowym.
    • Otrzymał m.in. Polski Krzyż Walecznych (Polish Cross of Valor).
  • Kazimierz Rutkowski
    • Urodzony w Polsce, po agresji niemieckiej w 1939 przeszedł do alianckiego lotnictwa.
    • W trakcie II wojny światowej latał w US Army Air Forces w 61. Fighter Squadron.
    • Był asem lotniczym – miał potwierdzone zestrzelenia.
  • Tadeusz Władysław Sawicz
    • Polski pilot, który po upadku Polski przedostał się do zachodnich sił powietrznych.
    • Służył m.in. w USAAF – po wojnie osiągnął stopień Wing Commandera.
    • Brał udział w wielu misjach bojowych i dowodził polskimi skrzydłami lotniczymi.

 

Wiola P.

 

____________________________________________________

Drodzy Rodzice i Uczniowie,

Z okazji Święta Dziękczynienia życzę Wam chwil pełnych radości, spokoju i rodzinnego ciepła. Niech ten czas będzie okazją do wspólnego świętowania, dzielenia się wdzięcznością i uśmiechem. Życzę Wam wielu radosnych chwil spędzonych z najbliższymi, sukcesów w nauce, odkrywania tego, co w życiu najpiękniejsze, oraz dni pełnych pozytywnej energii, inspiracji i uśmiechu.

Niech każdy dzień przynosi powody do dumy, szczęścia i wzajemnej wdzięczności!

Z wdziecznoscia

Wiola Pietrzak z rodzina